Tag Archives: μεταλλευτικες επιχειρησεις

Η ΠΟΡΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΕΤΑΛΛΕΙΑΣ ΤΟΝ 20ό ΑΙΩΝΑ

metalleftiki-istoria

Τα πρώτα 25 χρόνια του 20ού αιώνα οι μεταλλευτικές επιχειρήσεις ασχολήθηκαν περισσότερο με την εξόρυξη και τη διάθεση φυσικών μεταλλευμάτων παρά με την εκκαμίνευση και τον εμπλουτισμό τους. Έτσι. οι πρώτες ύλες, ακατέργαστες όπως έβγαιναν, έφευγαν στο εξωτερικό, όπου μετατρέπονταν σε προϊόντα από τα οποία αγόραζε η Ελλάδα, σε υψηλές μάλιστα τιμές. Μεταξύ 1926 και έως το ξέσπασμα του Β ‘ Παγκοσμίου Πολέμου, μια περίοδο που χαρακτηρίζεται από έντονες εσωτερικές πολιτικές αναστατώσεις και την παγκόσμια διεθνή κρίση 1929-1930, ιδρύεται ο Σύνδεσμος Μεταλλευτικών Επιχειρήσεων, ο ΣΜΕ, και γίνονται διάφορα αναπτυξιακά έργα υποδομής, που όμως ανέκοψαν και κατέστρεψαν σε μεγάλο βαθμό ο πόλεμος και η τριπλή κατοχή. Μετά τον πόλεμο, την κατοχή και την εσωτερική αιματηρή αναταραχή, που κράτησε ως τον Αύγουστο του 1949, ατόνησε σημαντικά το ιδιωτικό ενδιαφέρον για την αξιοποίηση του ορυκτού πλούτου, αλλά και η σχετική δραστηριότητα των αρμοδίων κρατικών υπηρεσιών. Σωστή όμως ανοικοδόμηση δεν μπορούσε να γίνει χωρίς εκβιομηχάνιση της χώρας κι έτσι, τα χρόνια που ακολούθησαν (και ειδικότερα από τις αρχές της δεκαετίας του 1960 έως και το 1979) αποτελούντα σημαντικότερα στη νεότερη μεταλλευτική ιστορία της Ελλάδας. Η ελληνική μεταλλεία την περίοδο αυτή πήρε τις μεγαλύτερες διαστάσεις και καταδείχθηκε ότι το υπέδαφος του ελλαδικού χώρου έχει πάνω από 50 είδη ορυκτών υλών, 20 έκτων οποίων (ανάμεσά τους και πολλά στρατηγικής σημασίας) είναι οικονομικά εκμεταλλεύσιμα. Στις αρχές της δεκαετίας του ’80 οι δυσμενείς συγκυρίες στις διεθνείς αγορές μεταλλευμάτων κυρίως, αλλά και οι ανακατατάξεις που σημειώθηκαν σ’ αυτές, οδήγησαν μια σειρά από μεταλλευτικές και μεταλλουργικές επιχειρήσεις μέλη του ΣΜΕ σε μαρασμό, στην υπαγωγή τους στην κατηγορία των προβληματικών επιχειρήσεων και ορισμένες από αυτές σε κλείσιμο. Κατά το πρώτο ήμισυ της δεκαετίας του 1990 συνεχίζονται τα σοβαρά προβλήματα λόγω της συνεχιζόμενης ύφεσης που κληροδότησε η προηγούμενη δεκαετία. Η διατήρηση χαμηλών τιμών στα μεταλλευτικά και μεταλλουργικά προϊόντα, η συνεχιζόμενη αδυναμία απορρόφησης ελληνικών προϊόντων από παραδοσιακές αγορές σε συνδυασμό με τον αθέμιτο ανταγωνισμό από χώρες του τρίτου κόσμου (υποστηριζόμενες από κοινοτικούς πόρους) όσο και από άλλες χώρες (Λ.Δ. Κίνας), καθώς και η έλλειψη κοινοτικής συμπαράστασης για τα επί κοινοτικού εδάφους παραγόμενα μεταλλευτικά προϊόντα συνιστούν τα βασικά προβλήματα ενός κατ’ εξοχήν εξαγωγικού κλάδου. Ωστόσο, από το 2000 έως και το 2009, οπότε η κρίση πέρασε το κατώφλι της ελληνικής οικονομίας, η ελληνική εξορυκτική βιομηχανία ζει μέρες ιδιαίτερης άνθησης. Η ζήτηση των πρώτων υλών στις παγκόσμιες αγορές αυξάνεται, όπως αυξάνονται και οι τιμές τους, ενώ στην εσωτερική αγορά –λόγω των Ολυμπιακών Αγώνων και των κατασκευαστικών έργων, αλλά και της άνθησης των οικοδομικών δραστηριοτήτων–, η παραγωγή αδρανών και γενικότερα δομικών υλικών φτάνει σε σημαντικά ύψη μέχρι και το 2005.

[ΠΗΓΗ: ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ, 1/12/2014]

ΟΙ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΕΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ ΞΕΠΕΡΝΟΥΝ ΤΟΝ ΣΚΟΠΕΛΟ ΜΕ ΕΞΑΓΩΓΕΣ

oryktos-ploutos

Οι εξαγωγές αποτέλεσαν τη σανίδα σωτηρίας των μεταλλευτικών επιχειρήσεων στην Ελλάδα, καθώς η κατακόρυφη πτώση της εγχώριας κατανάλωσης, έχει καταστήσει την επιλογή των πωλήσεων σε τρίτες χώρες, μονόδρομο επιβίωσης. Σε σχετικό του έρευνα, ο Σύνδεσμος Μεταλλευτικών Επιχειρήσεων (ΣΜΕ) θέτει βέβαια ζήτημα επιβίωσης των εταιρειών του κλάδου, μεταξύ των οποίων και οι τσιμεντοβιομηχανίες, λόγω της μεγάλης οικονομικής κρίσης, που έχει μειώσει κατακόρυφα τη ζήτηση δομικών υλικών και συνεπώς και των πρώτων υλών που απαιτούνται για την παραγωγή τους. Σύμφωνα με τον ΣΜΕ, το 2012 ήταν έτος αστάθειας στις διεθνείς αγορές πρώτων υλών, με συγκρατημένη ως και μειωμένη σε πολλά προϊόντα ζήτηση, με μείωση, ή σημαντική πτώση τιμών (ιδιαίτερα στα μέταλλα) και μια σαφή τάση ύφεσης σε πολλές οικονομίες της Ε.Ε., γεγονός που επηρέασε αρνητικά, όπως ήταν αναμενόμενο, τις αγορές ορυκτών πρώτων υλών. Σημαντικά προβλήματα δημιούργησε επίσης και η μεγάλη αύξηση του κόστους ενέργειας σε πολλές ευρωπαϊκές βιομηχανίες, οδηγώντας αρκετές εξ αυτών σε υπολειτουργία, ή ακόμα και λουκέτο , με ανάλογες συνέπειες στη ζήτηση ορυκτών πρώτων υλών. Παρόλα αυτά, o ΣΜΕ αναφέρει ότι οι ελληνικές εξαγωγικές επιχειρήσεις του κλάδου, αντιμετώπισαν με επιτυχία ένα ακόμα δύσκολο έτος, που εκτιμάται ότι θα συμπαρασύρει σε μέτρια αποτελέσματα και το 2013.

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΕΣ ΠΕΡΙ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

helexpo

Ενδιαφέρουσες ήταν οι τοποθετήσεις συνέδρων του επιχειρηματικού φόρουμ της της ΔΕΘ Helexpo στη Θεσσαλονίκη. Στο φόρουμ συμμετείχαν και αρκετοί ομογενείς βουλευτές και πολιτικοί. Πολλοί επιχειρηματίες εξέφρασαν τη βούλησή τους να βοηθήσουν την Ελλάδα, όμως υπογράμμισαν και τους προβληματισμούς τους για τους τρόπους με τους οποίους η χώρα υποδέχεται τους υποψήφιους επενδυτές. Ο οικονομολόγος και πρώην πολιτικός Δημήτρης Γιάνναρος, που έχει περάσει από τη θέση του αντιπροέδρου της Βουλής της πολιτείας του Κονέκτικατ και υπήρξε καθηγητής σε αμερικανικά πανεπιστήμια, σημείωσε ότι παράγοντες όπως η διαφθορά και οι καθυστερήσεις στις αδειοδοτήσεις φοβίζουν τους ενδιαφερόμενους επενδυτές. Από την πλευρά του ο βουλευτής της περιφέρειας της Δυτικής Αυστραλίας Πίτερ Κατσαμπάνης συμβούλεψε την Ελλάδα να μην έχει επιθετική στάση προς τις επιχειρήσεις, γιατί οι επενδύσεις θα κατευθυνθούν σε χώρες όπως η Λιβερία και η Βραζιλία, ενώ τόνισε ότι υπάρχει ενδιαφέρον από την περιοχή του για δράσεις στην Ελλάδα, κυρίως από τους κλάδους της μεταλλευτικής βιομηχανίας, της τεχνολογίας και των υδρογονανθράκων, οι επιχειρηματίες όμως ακόμα φοβούνται πιθανές αλλαγές στη φορολογία, αλλά και το sovereign risk, πιθανή αδυναμία δηλαδή της χώρας να εξυπηρετήσει τα χρέη της.

ΠΕΡΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ ΟΡΥΚΤΩΝ ΠΡΩΤΩΝ ΥΛΩΝ

130516139-low

Ο ελληνικός εξορυκτικός κλάδος μπορεί να συμβάλει στην οικονομική ανάκαμψη της χώρας αρκεί η Εθνική Πολιτική Αξιοποίησης (Ε.Π.) των Ορυκτών Πρώτων Υλών (ΟΠΥ) να μη μείνει στα χαρτιά, να δημιουργηθεί ειδικό χωροταξικό για τις ΟΠΥ, να απλοποιηθεί η λατομική μεταλλευτική νομοθεσία, να δοθεί προς ψήφιση το νέο λατομικό νομοσχέδιο και σε ο,τι αφορά τις επιβαρύνσεις των επιχειρήσεων με τέλη και μισθώματα, αυτές να μη γίνουν αντικίνητρα για επενδύσεις. Τα παραπάνω τόνισε ο πρόεδρος του Συνδέσμου Μεταλλευτικών Επιχειρήσεων (ΣΜΕ), Ελευθέριος Φαίδρος, σε συνέντευξη, με την ευκαιρία του 6ου Διεθνούς Συνεδρίου SDMI 2013, που έγινε στη Μήλο (30 Ιουνίου- 3 Ιουλίου). Όπως είπε, ένα χρόνο μετά την εξαγγελία της EΠ, δεν έχουν γίνει πολλά πράγματα για την υλοποίηση της, πέραν της ψήφισης του νόμου (4014/2011 ) περί περιβαλλοντικής αδειοδότηση έργων. Πιστεύουμε ότι η πλήρης εφαρμογή της Ε.Π. απαιτεί πολιτική βούληση τόνισε, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι ο κ. Γ. Μανιάτης, που επί της υφυπουργίας του στο YΠEKA διαμορφώθηκε και ανακοινώθηκε η Ε.Π., θα ολοκληρώσει την προσπάθεια ως νέος υπουργός ΠΕΚΑ. Σε ό,τι αφορά την επιβολή των νέων ανώτατων ορίων μισθωμάτων των δημόσιων μεταλλείων, με βάση το νόμο 4042/ 2012, ο ΣΜΕ ζητά από την πολιτεία με ανάλογη νομοθετική ρύθμιση να προβλέψει τρόπους και κριτήρια κλιμάκωσης των μισθωμάτων μέχρι του ανώτατου ορίου, διαφορετικά θα επιβάλλονται άκριτα τα ανώτατα μισθώματα (όπως ξεκίνησε να γίνεται από 1.1.2013). Η πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΚΑ, το τελευταίο διάστημα, επεξεργάζεται σχέδιο και για την επιβολή τελών επί των ιδιωτικών οριστικών παραχωρήσεων. Ο ΣΜΕ, που κατέθεσε μελέτη για τις επιπτώσεις τέτοιων μέτρων στη βιωσιμότητα του κλάδου, ζητά από το ΥΠΕΚΑ να λάβει υπόψη του τη δυσχερή οικονομική θέση των περισσότερων μεταλλευτικών επιχειρήσεων, πριν αποφασίσει να επιβάλει πρόσθετα βάρη. Πάντως, σι πληροφορίες θέλουν τις δύο πλευρές να συγκλίνουν σε ένα νέο καθεστώς για την επιβολή royalties που θα είναι συνάρτηση της κερδοφορίας και όχι του τζίρου, όπως είχε προταθεί αρχικώς.

Οι βασικοί επιμέρους στόχοι της πολιτικής αυτής είναι: Επαρκής και σταθερή διάθεση ΟΠΥ στην κοινωνία με τρόπο εναρμονισμένο με τις εθνικές τομεακές πολιτικές ανάπτυξης άλλων δραστηριοτήτων. Εξοικονόμηση των ΟΠΥ μέσα από βέλτιστες οικοαποδοτικές πρακτικές παραγωγής. Στήριξη των πανεπιστημιακών τμημάτων που σχετίζονται με την αξιοποίηση των ΟΠΥ. Εναρμόνιση των αναγκών των τοπικών κοινωνιών με τις αναπτυξιακές δυνατότητες των μεταλλευτικών επιχειρήσεων. Διαμόρφωση των χώρων των λατομείων και μεταλλείων, ώστε να είναι αυτοί δεκτικοί άλλων προγραμματισμένων χρήσεων, μετά την εκμετάλλευση. Χωροταξική οργάνωση της μεταποίησης πρώτων υλών, όταν αυτή συντελείται εκτός των μεταλλευτικών ή λατομικών χώρων.